Irgoli

Irgoli ligt in het geografische grondgebied van Sardinië genaamd "Bassa Baronia" (en. "Lower barons"). Deze regio grenst aan het berggebied van Barbagia aan de zuidelijke en westelijke kanten, met de Tyrrheense Zee aan de oostkant en met het geografische gebied Gallura aan de noordkant. Irgoli ligt aan de oostkust van het eiland en is prachtig gelegen in de Cedrino River Vallei, beschermd aan de noordkant door de berg Senes, een granieten berg die een verbluffend uitzicht en sterke emoties biedt aan natuurliefhebbers. Suggestieve landschappen worden aangeboden door het oude schistic plateau en de dikke seculiere ilex bossen in de natuurlijke reservaten van Su Padente en Talachè. Hier zijn ook de typische elementen van de flora rond de Middellandse Zee terug te vinden zoals Myrtle ("sa Murta"), Cistus ("su mutrecu"), mastiek boom ("sa Chessa"), Juniper ("su ghiniperu"), Aardbeien boom ("su lidone") en Eik ("su kerku"). Dit gebied heeft ook een zeer rijke variatie aan fauna, u kunt hier verschillende soorten dieren ontmoeten zoals de patrijs ("sa perdighe"), de havik ("s'astore"), de vos ("su Mariane") en wilde zwijnen ("su sirvone"). Het dorp Norghio is ook zeker een bezoekje waard, het is bekend om haar natuurlijke bronnen die nog steeds het drinkwater leveren aan de stad.

Irgoli is een dorp waar de belangrijkste economische activiteiten nog steeds de landbouw en schapenhouderij zijn, maar de afgelopen jaren heeft Irgoli een groeiende toeristische ontwikkeling doorgemaakt dankzij de uitbuiting van de lokale bronnen en producten zoals carasau brood (een lokaal Sardijns brood), vleeswaren en de volle rode wijnen. De culturele en recreatieve evenementen georganiseerd door de lokale overheid in Irgoli (maar ook in de andere aangrenzende gemeenten) zijn meer en meer frequent en elk jaar fleuren ze de "Neder-baronse" zomerperiode op. De belangrijkste traditionele feesten worden gevierd in Mei (het feest van de beschermheilige St. Nicolaas van Bari en het landelijk feest van St. Michael), in Augustus (het lokale feest Sant'Antioco en het regionale festival van het draaiorgel dat dateert uit 1986) en in September (het landelijk feest van Sint-Michiel en het Internationaal festival van de populaire religieuze liederen).

Trouwens, de oorsprong van de naam "Irgoli" is zeer ongebruikelijk. De legenden vertellen ons over een oud gehucht met de naam Dori Mannu dat werd verondersteld gelegen te zijn aan de zuidkant van het dorp en dat vandaag de dag Santo Stefano wordt genoemd. In veel historische documenten wordt de naam van dit stadje op meerdere manieren genoemd met verschillende toponiemen: Ligori, Dori Locum, Hircus, Hirculus, Irculi, Ircule, Irguoli en tenslotte Irgoli. Deze stad, dat in de vroege middeleeuwen behoorde tot de "curatoria" (de vroegere gerechtelijke districten van de inheemse kleine koninkrijken van Sardinië, de "Giudicati") van Galtellì en Orosei, werd vervolgens onder controle en invloed gehouden door de Maritieme Republiek van Pisa en later werd geplaatst onder de Aragonese Kroon. Er zijn ook vele archeologische sites waarvan de belangrijkste bezienswaardigheden de "Nuraghes" zijn (een bepaald soort megalithische monumenten die alleen bestaan in Sardinië).

Er zijn verschillende voorbeelden van deze pre-historische gebouwen in het gebied zoals de Nuraghe van Tutturu nabij het pittoreske dorpje Ortòla. Deze laatste wordt gekenmerkt door de aanwezigheid van rotsen met verschillende en originele vormen, gevormd door de weersinvloeden. Maar er zijn ook veel andere sites die behoren tot de 'nuragic cultuur', zoals de Nuraghe van Luminìe, de Nuraghe van Alinoe, die van Santu Andria, de Nuraghe van Norgòe en de prachtige Nuraghe van Janna 'e Prunas. Mis ook niet de graftombe van "Sa Conca e mortu" (in het Sardijnse dialect "het hoofd van de doden" = de schedel) die de meest pittoreske en suggestieve van de "Domus de Jana" is ("Huis van de feeën / heksen" in het Sardijnse dialect - Kunstmatige grotten uitgehouwen in de rotsen tijdens het Stenen Tijdperk en gebruikt als begraafplaats) waarvan de deuropening van steen lijkt op een menselijke schedel.